Research and Knowledge11 มิ.ย. 2567

ออกแบบห้องน้ำผู้สูงอายุอย่างไร ให้ปลอดภัยและใช้งานสะดวก

การออกแบบห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ

ห้องน้ำเป็นพื้นที่ที่มักต้องเจอกับความชื้นและน้ำที่เจิ่งนองอยู่เสมอ ทำให้เสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุลื่นล้มได้ง่าย โดยเฉพาะกับผู้สูงอายุที่มีปัญหาเกี่ยวกับการทรงตัวและการเคลื่อนไหว จึงต้องระมัดระวังอย่างมากขณะใช้งาน ดังนั้นเพื่อช่วยอำนวยความสะดวกให้แก่ผู้สูงวัย บทความนี้มีหลักการออกแบบห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุมาแนะนำ เพื่อเพิ่มความปลอดภัยขณะใช้งาน

 

Jan_9_10 หลักการ ห้องน้ำผู้สูงอายุ

 

10 หลักการออกแบบห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ

การออกแบบห้องน้ำผู้สูงอายุ ไม่เพียงแต่ช่วยลดความเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ แต่ยังเพิ่มความสะดวกในการใช้ชีวิตประจำวัน และเสริมสร้างคุณภาพชีวิตที่ดียิ่งขึ้น โดยหลักการออกแบบ มีดังนี้

 

1. ขนาดห้องน้ำ

ขนาดห้องน้ำผู้สูงอายุควรกว้างอย่างน้อย 1.65 x 2.75 เมตร เพื่อให้มีพื้นที่เพียงพอสำหรับการเคลื่อนไหว รวมถึงสามารถรองรับอุปกรณ์เสริม เช่น เก้าอี้อาบน้ำ รถเข็น หรืออุปกรณ์ช่วยเดิน ซึ่งห้องน้ำที่มีพื้นที่กว้างขวางจะช่วยลดความรู้สึกอึดอัด ลดความเสี่ยงในการชนกับสิ่งของจนหกล้มและบาดเจ็บได้

 

2. ประตูห้องน้ำ

ในส่วนของการออกแบบประตูห้องน้ำผู้สูงอายุ ควรให้มีช่องประตูกว้างอย่างน้อย 90 เซนติเมตร เพื่อช่วยให้ผู้สูงอายุสามารถเข้าออกได้สะดวก โดยเฉพาะผู้ที่ใช้ไม้เท้า หรือรถเข็นวีลแชร์

 

3. เลือกใช้ประตูบ้านเลื่อนหรือบานประตูเปิดออก

ประตูห้องน้ำควรเปลี่ยนเป็นแบบบานเลื่อนหรือบานเปิดออกด้านนอก เพื่อที่หากเกิดอุบัติเหตุลื่นล้มหมดสติในห้องน้ำ คนจากด้านนอกจะสามารถเข้าไปช่วยเหลือได้อย่างสะดวก อีกทั้งประตูบานเลื่อนยังช่วยประหยัดพื้นที่และง่ายต่อการใช้งานสำหรับผู้ที่ใช้รถเข็นอีกด้วย

 

4. ระดับพื้นควรเสมอกับพื้นภายนอก

สำหรับพื้นห้องน้ำควรอยู่ในระดับเดียวกับพื้นภายนอก ไม่มีธรณีประตูหรือพื้นยกสูงขึ้น เนื่องจากอาจทำให้สะดุดล้มได้ง่าย หากจำเป็นต้องมีการเปลี่ยนระดับพื้น ควรใช้ทางลาด อีกทั้งพื้นห้องน้ำควรเป็นวัสดุที่ไม่ลื่น และทำความสะอาดง่าย

 

5. ใช้ตะแกรงกันน้ำ

การออกแบบห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ ควรแบ่งพื้นที่เป็นโซนเปียกและโซนแห้งอย่างชัดเจน โดยใช้ ตะแกรงกันน้ำ หรือขอบยางเล็ก ๆ เพื่อป้องกันน้ำไหลไปทั่วพื้นห้องน้ำ รวมถึงควรมีระบบระบายน้ำที่ช่วยป้องกันน้ำเจิ่งนองอย่างมีประสิทธิภาพ ลดความเสี่ยงในการลื่นหกล้ม

 

การติดตั้งราวจับในห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ

 

6. ติดตั้งราวจับ

ราวจับในห้องน้ำเป็นอุปกรณ์สำคัญสำหรับผู้สูงอายุ โดยควรติดตั้งราวจับบริเวณโถส้วม อ่างล้างมือ และบริเวณที่ใช้อาบน้ำ ราวจับควรมีความแข็งแรง ทนทาน ไม่ลื่น รับน้ำหนักได้อย่างน้อย 100 กิโลกรัม มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 3-4 เซนติเมตร และติดตั้งในระดับความสูงประมาณ 75-85 เซนติเมตรจากพื้น

 

7. ติดตั้งฝักบัวอาบน้ำ

ผู้สูงอายุส่วนใหญ่มักมีปัญหาเรื่องการยืนเป็นเวลานาน ๆ จึงควรติดตั้งฝักบัวอาบน้ำแบบปรับระดับได้ รวมถึงมีเก้าอี้อาบน้ำที่แข็งแรงและกันลื่น เพื่อการนั่งอาบน้ำได้อย่างสะดวก

 

8. ติดตั้งโถส้วมแบบชักโครก

อีกหนึ่งสิ่งสำคัญสำหรับห้องน้ำผู้สูงอายุ คือควรติดตั้งโถส้วมแบบชักโครกที่มีความสูงประมาณ 40-45 เซนติเมตรจากพื้น และควรมีราวจับที่แข็งแรงทั้งสองด้าน ช่วยให้ผู้สูงอายุลุกนั่งได้สะดวกยิ่งขึ้น

 

9. จัดแสงสว่างให้เพียงพอ

ในห้องน้ำผู้สูงอายุควรมีความสว่างเพียงพอ เพื่อมองเห็นสิ่งของภายในห้องได้ชัดเจน โดยสามารถใช้แสงจากหน้าต่างธรรมชาติ ร่วมกับไฟส่องสว่างที่กระจายแสงได้ดี แต่ไม่จ้าเกินไป นอกจากนี้ ควรติดตั้งสวิตช์ไฟในตำแหน่งที่ผู้สูงอายุสามารถเอื้อมถึงง่าย ทำให้เปิด-ปิดได้อย่างสะดวก

 

10. ใช้สีผนังตัดกับสีพื้นห้อง

การใช้สีที่แตกต่างกันระหว่างพื้นและผนัง ช่วยให้ผู้สูงอายุที่มีปัญหาด้านสายตาสามารถแยกแยะและรับรู้ขอบเขตของพื้นที่ได้ชัดเจนขึ้น จึงควรเลือกสีที่ตัดกันแต่ไม่ฉูดฉาดจนเกินไป และหลีกเลี่ยงลวดลายที่อาจทำให้เกิดภาพลวงตาได้

 

การออกแบบห้องน้ำตามหลักการเหล่านี้ จะช่วยเพิ่มความปลอดภัย และอำนวยความสะดวกในการใช้ห้องน้ำ ทำให้ผู้สูงอายุสามารถใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมีความสุข

 

แต่นอกจากการปรับปรุงห้องน้ำในบ้าน เพื่อรองรับความเป็นอยู่ของผู้สูงอายุแล้ว สำหรับผู้ที่กำลังมองหาบ้านแฝด 2 ชั้น เพื่ออยู่ร่วมกันกับผู้ใหญ่ในครอบครัว โครงการบ้านหรูจาก SC Asset เป็นคำตอบที่ใช่สำหรับคุณ ด้วยการออกแบบที่คำนึงถึงความสะดวกและปลอดภัยของทุกคนในครอบครัว สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่สายด่วน โทร. 1749 หรือกรอกแบบฟอร์มเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับได้เลย

 

ข้อมูลอ้างอิง

  1. การจัดสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุ. สืบค้นเมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2568 จาก

    https://env.anamai.moph.go.th/web-upload/11xc410600758f76a9b83604e779b2d1de5/m_magazine/343/2525/file_download/9caa7340656b4aa6c8e9d6dd1736b36a.pdf

  2. หลักการสร้างห้องน้ำสำหรับผู้สูงอายุ. สืบค้นเมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2568 จาก

    https://www.dop.go.th/th/know/1/629